
RCLM Baucau (06/05/2026)—Suku Caibada Postu Administrativu Baucau vila Munisipiu Baucau, realiza atividade kulturál tara-bandu tuir bei-ala sira nian, liu husi tara ai-tahan matak no kero, hodi bandu no proteje ai-laran no animál fuik sira labele foti no oho arbiru.
Xefe Suku Caibada Cosme da Costa Lopes hateten, tara-bandu kulturál ne’e la’os foin hahú, maibe inísia husi bei-ala sira atuál halo renovasaun hodi kontinua asegura rikeza suku Caibada nian, bainhira lahetan autorizasaun husi estrutura makaer.
”Tara-bandu ne’e la’os inísia husi membru konsellu suku, intelektuál, maibe ejize husi ita nia komunidade sira, tamba dalabarak komunidade nia ai-horis liu-liu nú, ema ne’ebé nú laiha nia nú mak barak fali iha uma entaun problema, nune’e komunidade rasik ejize reativa fali tara-bandu atu nune’e asegura ai-horis, animál no sasan seluk existe suku laran,” dehan Lideransa Komunitariu Caibada.
Diretor Nasionál Biodiversidade husi Ministeriu Turizmu no Ambiente Flamino Maria Xavier, konsidera atividade kulturál tara-bandu fó vantajem tamba, labele estraga rikosin Timor-Leste nian, hanesan flora no fauna.
“Regulamentu tradisionál ne’ebé mak iha labele estraga ita nia rekursu iha parte biodiversidade, kona bá flora (ai-horis) no fauna (animál fuik) ida ne’e mak importante,” Diretor Nasionál Biodiversidade apresia.
Komunidade Caibada José Filomeno Agapito Soares Yong deklara, prontu kumpri ba regulamentu ne’ebé hatur iha kultura tara-bandu.
“Regulamentu ne’e mai husi kulturál nian hakarak ga lakohi ita obedese atu ita fi’ar no respeitu malu ema ho ema, animál, to’os, natar no ai-horis sira hotu,” hateten Komunidade Caibada.
Enkuantu regulamentu tara bandu ne’e aplika ba komunidade sira, bainhira nauk animál ida sei selu ho animal sanolu, naok no estragus ai-horis sei selu, alende ne’e toma resposabilidade aktu hodi fó han ba komunidade suku Caibada.
Ekipa Kobertura : RCLM