
RCLM Baucau (08/05/2026)—Ministeriu Justisa (MJ) liu hosi Sekretariu Estadu Terras Propriedades no Diresaun Jerál Terras Propriedades, sertifika ona direitu propriedade rai ba komunidade Suku Caibada Postu Administrativu Baucau vila, Munisipiu Baucau hamutuk 49 kompostu mane na’in-43 no feto na’in-6.
Diretora Nasionál Servisu Kadatraias Sekretariu Estadu Terras Propriedade Genoveva Xavier Correia hateten, komunidade na’in-49 ne’e hetan sertidaun direitu propriedade sai nain ba rai tamba, tékniku Terras Propriedades halo ona kolekasaun dadus.
“Sertidaun Direitu Propriedade ida ne’e iha ona katak, iha ona Seguransa Júridika ba rai ne’ebé pertense ba sira, tinan barak sira hela iha rai ne’e nia leten laiha dokumentus ruma hanesan provas fundamentu ba sira nia rain, maibe ohin sira ne’ebé simu iha ona prova legál rai ne’ebé sira sai nain desde husi bei-ala sira mai to’o ohin loron, husi 49 ne’ebé ohin ita fahe (sertidaun direitu propriedade rai) ne’e laiha disputa,” esplika Genoveva iha sede suku Caibada.
Xefe Suku Caibda Cosme da Costa Lopes apresia politika Ministeriu Justisa (MJ), liu hosi Sekretariu Estadu Terras Propriedades no Diresaun Jerál Terras Propriedades tamba, identifika suku Caibada no halo kolekasaun dadus komunidade nia rai, hodi fó sertifkasaun, maibe rekomenda kontinua halo levantamentu ba komuinidade sira seluk ne’ebé seida’uk hetan sertifkadu sai nain ba rai.
“Ministeriu Justisa liu husi sekretariu estadu Terras Propriedades Tékniku sira kontinua halo levantamentu ba komunidade nia rai ne’ebé seida’uk hodi fo sertifikadu,” Lideransa komunitariu Caibada rekomenda.
Komunidade Caibada Manuel Casmero Lopes no Agrefina da Silva sente kontente tamba, hetan ona sertidaun direitu propriedade no sai baze legál atu sidadaun seluk labele dispurta sira nia rai.
“Tinan barak ami hein atu hetan sertifkadu sai nain ba rai foin hetan, kontente tebes tamba sai evidensia ba hau ema seluk labele hadau hau nia rai, Hanesan feto faluk sente kontente maun sira fó rai ohin hetan sertifikadu atu sai nain ba rai hodi kuda hudi, batar, has no nú hodi fa’an,” hateten komunidade Caibada.
Bainhira sidadaun Timoroan hetan sertifikadu direitu propriedade sai nain rai bazeia lei númeru 13/2017 05 juñu kona bá rejime espesiál ba definisaun titularidade bein imovel liu hosi prosesu rua mak hanesan sistemátiku no esporadiku.
Prosesu sistemátiku bazeia planu governu liu-liu Ministeriu Justisa (MJ) liu hosi Sekretariu Estadu Terras Propriedades no Diresaun Jerál Terras Propriedades define área no ekipa tékniku halo levantamentu komunidade nia rai hafoin sertifika, prosesu esporadiku rai nain hato’o pedidu ba Ministeriu Justisa liu hosi Diresaun Jerál Terras Propriedades hatun despaixu ba tékniku halo levantamentu, bainhira finaliza kontinua ba espetoriu prosesa dadus depois publika durante loron 90 bainhira lehetan reklamasaun husi sidadaun seluk hafoin sertifika direitu propriedade rai.
Ekipa Kobertura: RCLM